Uit het leven gegrepen, een kort verhaal naar aanleiding van ervaringen tijdens de meditatie bij Art of Chi
Cottleston, Cottleston, Cottleston Pie,
A fly can't bird, but a bird can fly.
Ask me a riddle and I reply:
“Cottleston, Cottleston, Cottleston Pie.”
Pooh, in: The Tao of Pooh, Benjamin Hoff, 1982
(orig.: A.A. Milne, Winnie-the Pooh, 1926)
Een klap. Zwart gefladder. Valt er iets naar beneden? Hij denkt van niet. Zonder zijn hoofd te draaien loert hij de kring rond. Niemand reageert. Ook hij blijft dan maar zitten. Maar zijn concentratie is weg. Hij weet dat hij eigenlijk niet bij dit moment mag blijven hangen, het niet vast moet grijpen. Maar het lukt niet. Hij is volledig bij die vogel, die misschien toch wel ligt te creperen daar. En ook al is dat niet zo, zoals hij zichzelf voorhoudt (ik heb niets zien vallen, ik heb echt niets zien vallen), toch krijgt hij het niet voor elkaar gedachten over deze niet gewonde vogel los te laten.
Zeven mensen zitten op kussentjes of krukjes om een leraar heen. Die slaat twee houtjes tegen elkaar. Alle beweging die er nog te bespeuren viel komt tot rust. De leraar tikt één keer met een houten staafje tegen een kleine klankschaal. Wanneer dat kwetsbare geluid langzaam uitgedoofd is komen acht paar handen samen. Iedereen maakt een lichte buiging en de handen vormen daarna een O voor het tantien (een punt onder de navel). Stilte valt over de ruimte. Het enig wat nog te horen is, is het geroezemoes van de nabij gelegen weg en het getjirp van allerlei vogels. Hij, onze hoofdpersoon, laat zijn ogen geloken rusten op een punt op de vloer, ongeveer een meter bij hem vandaan. Hij volgt zijn ademhaling. Hij ademt niet bewust, volgens hetzelfde principe dat we ons hart niet bewust aansturen, maar dat het toch altijd klopt. Hij voelt de beweging van zijn buik, die als een soort blaasbalg fungeert voor zijn longen. Lucht erin, lucht eruit, lucht erin, lucht eruit. Hij denkt aan niets. Dan vliegt dus met een klap die vogel tegen het raam.
Meditatie is een afspraak met niemand anders dan jezelf om op een bepaald tijdstip een tijd lang stil te zitten. Eventueel is het een afspraak met een leraar en andere leerlingen. Eén van de kunsten daarbij is alle mogelijke afleiding niet wegduwen, noch vastgrijpen – maar laten gaan, laten zwemmen als vissen onder een kalm water oppervlak.
Maar, zo denkt hij nu, wat is afleiding en wat is een reden om op te staan en te handelen? Wat als daar op het grindpad een mens ineens ter aarde was gestort? Zouden ze dan ook zo zijn blijven zitten met z'n allen? Oefenen op je eigen meditatie terwijl een medemens wellicht zorg nodig heeft? En wat maakt die vogel dan anders dan dat mens? Toch weegt de afspraak blijkbaar zwaar, want even opstaan en rustig naar het raam lopen om vast te stellen of daar een behoeftige vogel ligt doet hij ook niet. Dat komt deels omdat hij wil kunnen vertrouwen op wat hij meent te hebben gezien, maar het komt deels ook ergens anders vandaan. Stel die vogel ligt daar, gebroken, maar niet dood. Wat zou hij dan doen? Het dier de nek omdraaien om het verder lijden te besparen? Hij weet heel goed dat hij daar niet toe in staat zal zijn. Maar wat dan? De dierenambulance bellen?
Zijn bewustzijn trekt hem weer de les in. Er zitten hier mensen te mediteren. Als hij een ambulance gaat bellen en daar op gaat zitten wachten, dan maakt hij van het hele moment iets anders. Hij zou bepalend worden voor de momenten van anderen die ook een afspraak met zichzelf en de groep hebben. Zouden zij nou ook zo bezig zijn met die vogel? Zouden er mensen tussen zitten die zo Zen zijn dat ze de vogel niet eens gehoord hebben? Of is dat niet heel erg Zen, om zo afgesloten te zijn van je omgeving? Zouden zij iets gedaan hebben als het een mens was geweest? Wie zou zijn blijven zitten, wie zou zijn opgestaan? En weer, waarom het mens wel en de vogel niet? Een dikke tien minuten lang vliegen de vragen door zijn hoofd en hij grijpt ze één voor één bij hun staart. Als in een trapeze-act met vogels gaat hij van de ene naar de andere. Nergens komen antwoorden, alleen maar nieuwe vragen; nieuwe vogels om mee op te vliegen.
Hij gluurt van tijd tot tijd naar de leraar en voelt een golf van opluchting wanneer deze zijn buiging maakt alvorens de klankschaal weer ter hand te nemen. Daarna volgen weer de houtjes. Zodra die hebben geklonken, de afsluitende buiging is gemaakt en de leraar zich begint te strekken, staat hij op en loopt om de groep heen naar het raam om buiten geen vogel te zien liggen. Hij loopt terug naar zijn plek en gaat weer zitten.
Onverstoorbaar vraagt de leraar, zoals hij altijd doet na de meditatie, of er nog vragen of bevindingen zijn. 'Deze keer wel ja,' antwoordt hij, en begint te vertellen over wat hem de afgelopen vijftien minuten heeft bezig gehouden. Wanneer hij is uitgesproken kijkt de leraar rustig de kring rond, tot zijn ogen op hem blijven rusten. Dan vraagt hij: 'En als je een vlieg tegen het raam had horen vliegen, was je er dan ook zo mee bezig geweest denk je?'
* * *
Copyright © P. Vermeij, 11-01-2012 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag geheel of gedeeltelijk worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt, op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur.
T’ai Chi ervaring
Eind 2009 kreeg ik, mede door overwerktheid en (blijkbaar) jarenlange mentale uitputting, last van ernstige paniekaanvallen. Ik kwam in de ziektewet te zitten met kalmeringsmiddelen
en een traject volgde van therapeuten, psychologen en psychiaters. Ik durfde de deur niet meer uit , heb mijn relatie verbroken, kon me niet meer concentreren. De conclusie na een
aantal verkeerde diagnoses was voor mij een veralgemeniseerde angststoornis. In februari 2010 ben ik met een vriend meegegaan naar Art of Chi. Ik wist niet wat ik kon verwachten
en ben eigenlijk op basis van blind vertrouwen meegegaan. Tot de zomervakantie heb ik Tai Chi beoefend en ben toen gestopt.
Eind 2010 kreeg ik wederom last van hevige paniekaanvallen en weer kwam ik thuis te zitten. Weer met kalmerings-middelen en ook het therapietraject werd hervat. Begin 2011 ben ik weer begonnen met T’ai Chi en merk door het actief dagelijks beoefenen inmiddels significant verschil. Ik heb door Zen veel meer evenwicht en rust in mijn hoofd, kan me beter concentreren en ben minder gejaagd. Door T’ai Chi ben ik veel bewuster van mijn lichaam. Ik ben meer 1 geworden. Ook het toepassen van de T’ai Chi vorm in het weerbaaarheidsgedeelte zorgt bij mij voor nog meer (zelf)vertrouwen. Door T’ai Chi ben ik eigenlijk weer het vrolijke kind van vroeger geworden. Het is mijn nieuwe manier van leven.
Een cursist, september 2011
Hoe zenmeditatie en tai chi de basis hebben gelegd om het overlijden van Truus, mijn partner, te doorstaan.
Rond 1991 ben ik begonnen bij Rudy, nog in Zutphen. Ik vond het gelijk een mooie combinatie tai chi en zenmeditatie. Dat was na een burnout, ook ben ik toen creatief bezig gegaan met fotografie.
In september 2009 overleed heel plotseling mijn vrouw Truus met wie ik sinds 1975 samenleefde. We woonden net 2 maanden in ons net gerenoveerde rijksmonument in Deventer. De 3 kinderen de deur uit, een nieuw begin. Een mooi woon/werkpand pal achter de Lebuinuskerk. In februari van dat jaar stond het op internet, de avond ervoor hadden we besloten dat we onze éénsgezinswoning in Zutphen wilden verkopen. Truus zat ‘s ochtends om 6 uur achter funda, zo was ze en zo waren we de eersten die reageerden. Met trillende stem belde ze me, ik was vroeg op pad voor een foto-opdracht. ‘s Avonds kwam onze buurman, hoorde dat we weggingen en zei dat vrienden al jaren zochten naar een huis in onze buurt. Die vrienden hebben ons huis gekocht. Dus binnen 24 uur was alles rond; dat moest zo zijn.
Haar sterven binnen 10 uur was een enorme klap. Dezelfde dag voelde ik mij in mijn ‘gevoel’ zakken. Ervoer ik hoe ik ‘altijd geweest ben en altijd zal zijn’. De periode tot en met de begrafenis samen met de kinderen was een heel bijzondere tijd. We hebben afscheid genomen in de Lebuinus kerk. We hebben kunnen zeggen en doen wat we wilden. Veel mensen reageerden achteraf dat ze zo’n afscheid nog niet eerder hadden meegemaakt. Het is bijzonder dat je samen het zo kunt doen zoals je dat van binnenuit voelt.
Ik heb direct geweten dat de jarenlange tai chi en de bijbehorende zenmeditatie de basis hebben gelegd om dit zo door te maken en nu alleen verder te kunnen gaan.
Ook nu, april 2011, mediteer ik nagenoeg elke ochtend een half uur. En de afgelopen periode waarin ik belangrijke keuzes heb gemaakt, onder andere weer weggaan uit ons huis in Deventer, ook ‘s avonds voor het avondeten. Herhaaldelijk als mijn ‘ratio het niet meer aankon’ waren dit momenten van thuiskomen in mezelf. De kracht ervaren om door te gaan op de eigen nieuwe weg.
Hans Hendriks
Winterswijk (mei 2011)
Tai Chi/Qigong beoefening en reuma
Voordat ik met Tai Chi Chuan begon, was ik reumapatiënt. Ik had veel pijn met lopen (knieën), ook kon ik mijn handen nagenoeg niet meer gebruiken.
Daarnaast was ik ook diabetes 2 patiënt en moest insuline injecteren.
Via een arts werd ik op het spoor gezet om Tai Chi te gaan beoefenen.
Ik heb mij toen verdiept via boeken en lectuur in de Tai Chi Chuan vorm en heb me aangemeld bij Art of Chi.
Daar heb ik twee jaar de Tai Chi Chuan en Healing Qigong vorm beoefent.
Ik ging twee keer per week naar de oefenruimte en onder leiding van Rudy van Cuyk en Heleen Kloosterhuis.
Mijn gezondheid en levenskracht werd steeds beter, zoals; ik kon mijn handen weer gebruiken en ik ging weer normaal lopen. Tevens kwam ik er achter dat mijn uithoudingsvermogen zeer sterk verbetert was. Vroeger was ik niet in staat om langer dan vijftien minuten te staan zonder pijn in mijn rug te krijgen, tegenwoordig kan ik zes uur of langer staan en/of bewegen, zonder vermoeid te worden of pijn te ervaren. Ook hoef ik geen insuline meer te injecteren waardoor mijn gewicht weer normaal werd.
Ik ben na twee jaar gestopt met het eigenwijze idee dat ik zelf wel de oefeningen kon uitvoeren.
Na een aantal jaren heb ik echter voor wat betreft de tai Chi Chuan bij Art of Chi de draad weer opgepakt, in het besef dat dit het mooiste cadeautje is wat je jezelf kan geven.
Mede door de ontmoeingen met de ong. tweehonderdvijftig medecursisten, de gesprekken (die er toe doen), de aandacht die aanwezig is, is dit voor mij een belangrijke invulling van mijn welzijn,zonder pijn (op een) aanvaardbare wijze mijn taak in deze wereld te vervullen.
Dank jullie wel, dat jullie dit mogelijk maken
Het is voor mij steeds weer een geschenk
Ruud.(25 augustus 2010)
Verdraaide schroefdoppen.
Jaren geleden ben ik vanwege artrose aan mijn beide duimen geopereerd. Hierdoor is mijn bewegingssysteem en kracht afgenomen, waardoor ik potten met schroefdoppen zelf niet meer open kon krijgen.
Door de ontspannings oefeningen en de goede ademhaling van de Tai Chi heb ik nu de souplesse en "kracht" om die verdaaide schroefdoppen wel zelf open te kunnen krijgen.
Siny.(augustus 2010)
Tai Chi en Zazen
Door het beoefenen van tai chi en zazen word ik me niet alleen steeds bewuster van mijn lichaam maar ook van mijn geest, mijn handelen en dat van anderen om mij heen.
Bij de zazen oefen ik met zachtheid mijn gedachten los te laten en steeds weer met mijn aandacht terug te gaan naar mijn ademhaling. Dit leer ik ook toe te passen in mijn dagelijks leven; hierdoor word ik rustiger in mijn hoofd en daardoor ook in mijn handelen (bijvoorbeeld loslaten). Ik leer te kijken (zonder oordeel of zonder emotie) naar mijn gedachten en ook naar alles om mij heen.
Door tai chi word ik me steeds bewuster van mijn lichaam: hoe ik er mee omga; van waaruit ik me beweeg; hoe mijn lichaam reageert in relatie tot anderen of omstandigheden (spanning, ontspanning, etc.); spieren die ik ineens ga voelen waarvan ik niet wist dat ik ze had. Ook leer ik mijn eigen grenzen herkennen (zowel lichamelijk als geestelijk) en hoe ik deze op een zachte manier zou kunnen verleggen.
Ik ga steeds meer kijken naar wie ik ben; hoe ik reageer in situaties en waarom ik de dingen doe zoals ik ze doe. Het maakt me bewuster van mijn gedachten en emoties en zorgt ervoor dat ik meer bij mezelf kan blijven. Ik laat me steeds minder meeslepen door anderen & vooral ook door mezelf en mijn gedachtes. Ik leer echt te kijken: zonder oordeel. Hierdoor sta ik meer open voor de wereld om me heen. Ik ben rustiger, heb meer geduld en compassie. Het vergroot ook mijn inlevingsvermogen. Mijn handelen verandert, waardoor ook het contact met mensen om mij heen op een positieve manier veranderd.
Tai chi en zazen helpen mij meer rust en stabiliteit te vinden. Het leert me met compassie en aandacht los te laten.
Aafke, leerling (juli 2010)
Hoe werkt Art of Chi in mijn leven?
Kort na onze verhuizing in 2004 van Rotterdam naar Eefde hoorde ik van het bestaan van Art of Chi. Ik had al langer de behoefte minder in mijn hoofd te zitten en mij beter thuis te voelen in mijn lichaam. Ik ben begonnen met het volgen van lessen T’ai Chi onder leiding van Rudy van Cuyk.
Er is een vaste opbouw in elke les waarvan je pas na langer oefenen de heilzame werking ontdekt. Als je in de zaal binnenkomt doe je voor jezelf wat oefeningen om je lichaam soepel te maken tot de gezamenlijke meditatie begint. Na de meditatie doen we een paar Qi Gong oefeningen en dan beginnen we aan de T’ai Chi vorm. Als afsluiting van de les staan we in enkele ontspanningsoefeningen stil bij hoe we ons op dat moment voelen. Wat is hier nou zo goed aan? Dat kan ik hier niet echt beschrijven. Je kunt het wél ervaren door het zelf te doen. Het goede is dat het werkt. Dat het, op de achtergrond, blijvend werkt.
Net als ik, komen de meeste mensen bij Art of Chi binnen met een zekere behoefte aan ontspanning. De stap van in je hoofd zijn naar in je lichaam zijn en in het hier en nu zijn is, volgens mij, een onbegrijpelijke maar essentieel stap voor je welbevinden. Omdat die stap onbegrijpelijk is kan hij niet worden “uitgelegd” zoals wij dat in ons hoofd gewend zijn. Je kunt echter wél geleid worden naar situaties waar je meer kans maakt om jezelf in het hier en nu en in je lichaam te ervaren. Het is daarbij aan jou of je je laat leiden en of je je kritische hoofd wel hoort (uitzetten gaat niet) maar niet de baas laat zijn. Hier ben je volkomen vrij in en ook dat ervaar je bij Art of Chi.
Het lesaanbod van Art of Chi en de geboden begeleiding bieden je volgens mij precies die zeldzame en onbegrijpelijke kans om een levende ontspanning te ervaren. Als dat je eenmaal binnen de lessen overkomt dan breidt zich dat als vanzelf ook uit naar andere gebieden van je leven. Het is een stille en doordringende kracht. Bij mij is het een ontwikkeling van jaren. Een belangrijk punt daarbij is of je doorgaat. Niet zozeer in je uiterlijk vertoon en je hoeft er ook niet in te blijven geloven. Maar het gaat er wel om of je je innerlijk steeds weer opnieuw kunt verbinden met de eenmaal in gang gezette ontwikkeling.
In mijn werk heb ik onlangs een moeilijke periode meegemaakt. Ik kreeg daarbij met veel getouwtrek te maken. Ik werd heen en weer geslingerd in mijn meningen en emoties en was soms depressief. Een heel onopvallend maar o zo sterk houvast is mijn meditatie en T’ai Chi beoefening geweest. Ik wist soms helemaal niet meer wat ik moest doen maar ik wist nog wel hoe ik mijn oefeningen kon doen. En het werkte! Ook nu het weer beter gaat merk ik hoe de beoefening inwerkt op de keuzes die ik maak en de dingen die ik doe. Het loopt natuurlijker.
Een cursist bij Art of Chi (juli 2010)